Tăng kịch khung thuế môi trường với xăng dầu: Chắc chắn ảnh hướng đến giá hàng hóa


15:28 16/05/2018 |

Chính phủ đề xuất tăng mức thuế với xăng từ 3.000 đồng lên 4.000 đồng, với dầu diesel từ 1.500 đồng lên 2.000 đồng. Dầu mazut và dầu nhờn, dầu hỏa, mỡ nhờn cũng tăng lên 2.000 đồng mỗi lít.

kien-nghi-khong-ban-xang-ron-95-nguoi-tieu-dung-khong-duoc-lua-chon
Tăng kịch khung thuế môi trường với xăng dầu. Ảnh Chí Hiếu

Sau khi lấy ý kiến các Bộ, ngành, địa phương và các bên, thừa lệnh Chính phủ, Bộ Tài chính vừa trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội về thuế bảo vệ môi trường. Sau khi được Chính phủ trình, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ cho ý kiến và đưa ra quyết định có thông qua hay không sau khi lắng nghe đánh giá từ cơ quan thẩm tra.

Trong tờ trình, Chính phủ đề xuất tăng mức thuế với xăng từ 3.000 đồng lên 4.000 đồng, với dầu diesel từ 1.500 đồng lên 2.000 đồng. Dầu mazut và dầu nhờn, dầu hỏa, mỡ nhờn cũng tăng lên 2.000 đồng mỗi lít.

Như vậy, các mặt hàng trên đều được Chính phủ đề xuất tăng lên mức kịch trần theo khung cho phép của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Theo tính toán, ngân sách sẽ có thêm 14.368 tỷ đồng một năm từ việc tăng thuế bảo vệ môi trường với xăng dầu này.

Trước đó dự thảo nghị quyết trình về biểu thuế bảo vệ môi trường được Bộ Tài chính xây dựng và trình Chính phủ. Lý do được Bộ Tài chính lý giải là do thuế nhập khẩu các mặt hàng xăng dầu giảm, phải tăng thuế bảo vệ môi trường trong giá xăng dầu lên. Làm như vậy để có nguồn chi bảo vệ môi trường mà theo Bộ Tài chính, với đề nghị tăng thuế kể trên, mỗi năm sẽ thu được thêm gần 15.700 tỉ đồng, nâng tổng số thu thuế bảo vệ môi trường dự kiến khoảng 57.312 tỷ đồng mỗi năm.

Ngay khi đưa ra, dự thảo Bộ Tài chính vấp phải sự phản đối của dư luận. Trao đổi với phóng viên, PGS.TS Bùi Thị An - Viện trưởng Viện Tài nguyên môi trường, Đại biểu Quốc hội Khóa 13 cho rằng, tăng thuế dù ít dù nhiều đều ảnh hưởng rất lớn đến đời sống người dân. Đặc biệt khi tăng thuế bảo vệ môi trường với xăng, dầu – một mặt hàng có nhu cầu sử dụng rất lớn trong đời sống hàng ngày cũng như sản xuất công nghiệp, nông nghiệp, vận tải hàng hóa…

“Vấn đề ở đây tăng thuế bảo vệ môi trường tôi cho rằng cần thiết nhưng tăng như thế nào, tăng thời điểm nào, lúc này đã là thời điểm thích hợp để tăng chưa… Năm qua chúng ta về đích với tăng trưởng GDP 6,81%, một con số đáng mừng, thu ngân sách năm 2017 cũng ước vượt dự toán 5%.

Điều đó thể hiện chúng ta đang trên đà tăng trưởng tốt, vậy không có lý do gì tăng thuế bảo vệ môi trường thời điểm này, tăng thuế sẽ ảnh hưởng lớn đến phát triển kinh tế”, PGS.TS Bùi Thị An cho biết.

luong-cong-thuc-vien-chuc-song-lau-len-lao-lang
PGS.TS Bùi Thị An - Viện trưởng Viện Tài nguyên môi trường, Đại biểu Quốc hội Khóa 13 cho rằng, tăng thuế dù ít dù nhiều đều ảnh hưởng rất lớn đến đời sống người dân.

PGS.TS Bùi Thị An phân tích, trước nay thuế bảo vệ môi trường tính trong mỗi lít xăng là 3.000 đồng, tổng nguồn thu hàng chục ngàn tỉ đồng mỗi năm từ nguồn này đã được dùng vào những hạng mục, công trình bảo vệ môi trường nào không được Bộ Tài chính, các cơ quan Chính phủ công khai.

“Công khai ở đây không phải chỉ giữa cơ quan biết với nhau mà phải thông tin trên cơ quan báo chí như đài truyền hình, phát thanh. Việc công khai phải được thực hiện định kỳ từng quý” PGS. An cho biết.

Viện trưởng Viện Tài nguyên môi trường chỉ rõ tăng thuế bảo vệ môi trường, nếu dùng cho công tác bảo vệ môi trường, nâng cao môi sinh, cải tạo tình trạng ô nhiễm nguồn nước, ô nhiễm không khí…Việc tăng thuế tuy ảnh hưởng đời sống nhưng người dân vui vẻ.

Tuy nhiên nếu tăng thuế bảo vệ môi trường mà hiện trạng môi trường, môi sinh không tốt, môi trường không cải thiện. Hay là tiền thuế bảo vệ môi trường được dùng cho chuyện khác, được hòa vào ngân sách chung để đầu tư những dự án thua lỗ?.

Trong khi đó Chuyên gia kinh tế - TS Nguyễn Minh Phong cho rằng, Bộ Tài chính tăng khung kịch trần với thuế bảo vệ môi trường chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến giá hàng hóa.

“Tuy nhiên trong bối cảnh Bộ Tài chính đang đề nghị hoàn thuế tiêu thụ đặc biệt cho doanh nghiệp bán xăng E5 thì có thể hiểu tăng thu cái này bù vào việc giảm chi phí, bù vào việc giảm cái kia”, TS Nguyễn Minh Phong cho biết.

Với phương án điều chỉnh dự kiến từ 1/7, theo tính toán, việc tăng thuế môi trường có thể tác động đến chỉ số tiêu dùng CPI tháng 7/2018 (so với tháng 6) khoảng 0,27-0,29% và tác động 0,11-0,15% đến CPI bình quân cả năm 2018.

Điều TS Phong lo lắng khi tăng thuế bảo vệ môi trường nhưng việc sử dụng thuế có vào đúng mục đích tăng hay không. “Tên thuế là bảo vệ môi trường nhưng nếu không dùng cho công tác giữ gìn, khắc phục và bảo vệ môi trường sẽ dẫn đến phản ứng trong dư luận”, ông Phong nói.

Theo số liệu của Bộ Tài chính về tình hình thực hiện Luật thuế bảo vệ môi trường 5 năm qua, trong khi khoản thu từ nguồn thuế này tăng 4 lần thì chi cho sự nghiệp bảo vệ môi trường tăng chưa tới 1,4 lần.

Cụ thể năm 2012, số thu từ thuế bảo vệ môi trường là 11.160 tỷ đồng, đã tăng lên mức 42.393 tỷ đồng vào năm 2016, tương đương tăng 4 lần trong vòng 5 năm. Con số này có được là nhờ tăng thuế môi trường với xăng từ 1.000 đồng lên 3.000 đồng một lít hồi giữa năm 2015.

Ngược lại, số chi cho sự nghiệp bảo vệ môi trường lại tăng không đáng kể, từ 9.000 tỷ đồng năm 2012 lên 12.290 tỷ đồng sau 5 năm và chỉ chiếm khoảng 1% ngân sách. Như vậy, trong lúc thuế môi trường thu 4 đồng thì khoản chi ra cho việc bảo vệ môi trường chỉ khoảng 1 đồng.

Điều này khiến dư luận đặt nhiều dấu hỏi về hiệu quả sử dụng số thu thuế trên có thực sự để phục vụ mục đích bảo vệ môi trường?.

 

Giá xăng RON95 tăng vọt lên gần 21.000 đồng/lít

Theo thông báo của Liên bô Công thương - Tài chính, hôm nay, ngày 8/5, sẽ đưa ra mức điều chỉnh giá xăng dầu mới. Theo đó, từ 15h, giá xăng RON95-III tăng lên 411 đồng/lít, đạt mức 20.911 đồng/lít.

 

Đề xuất 'khai tử' xăng RON 95: Người dân vẫn đang sử dụng sao lại bỏ?

Đề xuất “khai tử” RON 95 cần được xem xét, tính toán kỹ nhiều yếu tố chứ không thể nói “bỏ” là “bỏ” ngay được.